Book Nav

177. Most adjectives form the comparative by adding -τερος (-τέρᾱ, -τερον), the superlative by adding -τατος (-τάτη, -τατον), to the masculine stem. Stems in -ο with a short penult lengthen -ο- to -ω-:

Positive Comparative Superlative
δίκαιος (δικαιο-) just δικαιό-τερος δικαιό-τατος
μῑκρός (μῑκρο-) small μῑκρό-τερος μῑκρό-τατος
πικρός (πικρο-) bitter πικρό-τερος πικρό-τατος
πονηρός (πονηρο-) bad πονηρό-τερος πονηρό-τατος
σαφής (σαφεσ-) plain σαφέσ-τερος σαφέσ-τατος
εὐκλεής (εὐκλεεσ-) famous εὐκλεέσ-τερος εὐκλεέσ-τατος
μέλᾱς (μελαν-) black μελάν-τερος μελάν-τατος
γλυκύς (γλυκυ-) sweet γλυκύ-τερος γλυκύ-τατος
(πρέσβυς) (πρεσβυ-) old πρεσβύ-τερος πρεσβύ-τατος

But ο-stems with a short penult:

Positive Comparative Superlative
ἄξιος (ἀξιο-) wοrthy ἀξιώ-τερος ἀξιώ-τατος
νέος (νεο-) new, young νεώ-τερος νεώ-τατος
σοφός (σοφο-) wίse σοφώ-τερος σοφώ-τατος

178. A few stems drop -ο- before -τερος and -τατος

Positive Comparative Superlative
γεραιό-ς aged γεραί-τερος γεραί-τατος
παλαιό-ς old, ancient παλαί-τερος παλαί-τατος
σχολαῖο-ς leisurely σχολαί-τερος σχολαί-τατος
φίλο-ς dear (φίλ-τερος poet.) φίλ-τατος

παλαιός makes also παλαιότερος, παλαιότατος. For φίλτερος prose writers use μᾶλλον φίλος (§ 180, below).

179. The endings -εσ-τερος, -εσ-τατος (in imitation of words like σαφέσ-τερος) are added to stems in -ον.

Positive Comparative Superlative
εὐδαίμων fortunate εὐδαιμον-έστερος εὐδαιμον-έστατος
σώφρων discreet σωφρον-έστερος σωφρον-έστατος

a. Some contracting stems in -οο- are compared as if -τερος and -τατος were added to the nominative singular masculine.

Positive Comparative Superlative
ἁπλοῦς (ἁπλοο-) single ἁπλούσ-τερος ἁπλούσ-τατος
εὔνους (εὐνοο-) κind εὐνούσ-τερος εὐνούσ-τατος

b. Note also ἐρρωμένο-ς (strong), ἐρρωμεν-έστερος, ἐρρωμεν-έστατος, with loss of -ο-, and χαρίεις, χαριέσ-τερος, χαριέσ-τατος, from the stem χαριετ-. (Cp. § 164.a.)

180. Comparatives and superlatives are often made by the adverbs μᾶλλον (more) and μάλιστα (most) or ἧττον (less) and ἥκιστα (least).

μᾶλλον φίλος  more dear, dearer

μάλιστα φίλος  most dear, dearest

ἧττον φίλος  less dear

Participles are compared only in this way.

181. A few common adjectives form the comparative by adding -ῑ́ων (stem -ῑον, § 149), the superlative by adding -ιστος (-ίστη, -ιστον), to the root of the positive, or to a different form of the stem.

Positive Comparative Superlative
κακός bad κακ-ῑ́ων worse κάκ-ιστος worst
αἰσχρός unseemly αἰσχ-ῑ́ων αἴσχ-ιστος

[Cp. τὸ αἶσχ-ος (unseemliness), αἰσχ-ῡ́νω (shame)]

Positive Comparative Superlative
ἐχθρός hateful, hοstile ἐχθ-ῑ́ων ἔχθ-ιστος

[Cp. ἔχθω hate, τὸ ἔχθος (hatred)]

Positive Comparative Superlative
καλός beautiful καλλ-ῑ́ων κάλλ-ιστος

[Cp. τὸ κάλλος (beauty)]

Positive Comparative Superlative
ἡδύς agreeable ἡδ-ῑ́ων ἥδ-ιστος

[Cp. ἥδομαι (be pleased)]

Positive Comparative Superlative
ταχύς swift θᾱ́σσων (θᾱ́ττων) τάχ-ιστος

θᾱ́σσων is for ταχῑων: see §§ 56.c and 47.d.

For the declension of these comparatives see § 149.

182. Several common adjectives are irregular, because of sound changes, or because words quite different have come to be grouped together.

Positive Comparative Superlative
1. ἀγαθός  good ἀμείνων ἄριστος  brave, excellent, able
βελτῑ́ων βέλτιστος  virtuous
κρείσσων (§ 56.c) κράτιστος strong, superior
(Cp. τὸ κράτος  strength)
(λῴων, poetic) (λῷστος, poetic)
2. κακός  bad κακῑ́ων κάκιστος
χείρων χείριστος
ἥσσων (§ 56.c) (ἥκιστα  least, adv.)
3. μέγας  tall, large μείζων (for μεγῑων) μέγιστος
4. ὀλίγος  little, (pl.) few ἐλάσσων (§ 56.c) ἐλάχιστος
5. πολύς much,  many πλείων, πλέον πλεῖστος
(Cp. πλέως, τὸ πλῆθος)
6. ῥᾱ́ͅδιος  easy ῥᾱ́ͅων ῥᾷστος

183. The following adjectives lack the positive.

  Comparative Superlative
(πρό  before) πρότερος  former πρῶτος  first
(ὑπέρ  over, beyond) ὑπέρτερος  higher, superior ὑπέρτατος  highest, supreme
ὕστερος  later ὕστατος  latest

184. Two superlatives, ἔσχατος (farthest, extreme) and ὕπατος (highest), and a few others in poetry, contain an old ending -ατος. πρῶτος is contracted from πρό-ατος.

Suggested Citation

Meagan Ayer, ed. Goodell’s School Grammar of Attic Greek. Carlisle, Pennsylvania: Dickinson College Commentaries, 2018. ISBN: 978-1-947822-10-8.