ὣς ἄρα φωνήσασ’ ἀπέβη γλαυκῶπις Ἀθήνη

φήνῃ εἰδομένη· θάμβος δ’ ἕλε πάντας Ἀχαιούς.

θαύμαζεν δ’ ὁ γεραιός, ὅπως ἴδεν ὀφθαλμοῖσι·

Τηλεμάχου δ’ ἕλε χεῖρα, ἔπος τ’ ἔφατ’ ἔκ τ’ ὀνόμαζεν·

 “ὦ φίλος, οὔ σε ἔολπα κακὸν καὶ ἄναλκιν ἔσεσθαι,375

εἰ δή τοι νέῳ ὧδε θεοὶ πομπῆες ἕπονται.

οὐ μὲν γάρ τις ὅδ’ ἄλλος Ὀλύμπια δώματ’ ἐχόντων,

ἀλλὰ Διὸς θυγάτηρ, ἀγελείη Τριτογένεια,

ἥ τοι καὶ πατέρ’ ἐσθλὸν ἐν Ἀργείοισιν ἐτίμα.

ἀλλά, ἄνασσ’, ἵληθι, δίδωθι δέ μοι κλέος ἐσθλόν,380

αὐτῷ καὶ παίδεσσι καὶ αἰδοίῃ παρακοίτι·

σοὶ δ’ αὖ ἐγὼ ῥέξω βοῦν ἤνιν εὐρυμέτωπον,

ἀδμήτην, ἣν οὔ πω ὑπὸ ζυγὸν ἤγαγεν ἀνήρ·

τήν τοι ἐγὼ ῥέξω χρυσὸν κέρασιν περιχεύας.”

ὣς ἔφατʼ εὐχόμενος, τοῦ δʼ ἔκλυε Παλλὰς Ἀθήνη.385

τοῖσιν δʼ ἡγεμόνευε Γερήνιος ἱππότα Νέστωρ,

υἱάσι καὶ γαμβροῖσιν, ἑὰ πρὸς δώματα καλά.

ἀλλʼ ὅτε δώμαθʼ ἵκοντο ἀγακλυτὰ τοῖο ἄνακτος,

ἑξείης ἕζοντο κατὰ κλισμούς τε θρόνους τε·

τοῖς δʼ ὁ γέρων ἐλθοῦσιν ἀνὰ κρητῆρα κέρασσεν390

οἴνου ἡδυπότοιο, τὸν ἑνδεκάτῳ ἐνιαυτῷ

ὤιξεν ταμίη καὶ ἀπὸ κρήδεμνον ἔλυσε·

τοῦ ὁ γέρων κρητῆρα κεράσσατο, πολλὰ δʼ Ἀθήνῃ

εὔχετʼ ἀποσπένδων, κούρῃ Διὸς αἰγιόχοιο.

αὐτὰρ ἐπεὶ σπεῖσάν τʼ ἔπιον θʼ, ὅσον ἤθελε θυμός,395

οἱ μὲν κακκείοντες ἔβαν οἶκόνδε ἕκαστος,

τὸν δʼ αὐτοῦ κοίμησε Γερήνιος ἱππότα Νέστωρ,

Τηλέμαχον, φίλον υἱὸν Ὀδυσσῆος θείοιο,

τρητοῖς ἐν λεχέεσσιν ὑπʼ αἰθούσῃ ἐριδούπῳ,

πὰρʼ δʼ ἄρʼ ἐυμμελίην Πεισίστρατον, ὄρχαμον ἀνδρῶν,400

ὅς οἱ ἔτʼ ἠίθεος παίδων ἦν ἐν μεγάροισιν·

αὐτὸς δʼ αὖτε καθεῦδε μυχῷ δόμου ὑψηλοῖο,

τῷ δʼ ἄλοχος δέσποινα λέχος πόρσυνε καὶ εὐνήν.

ἦμος δʼ ἠριγένεια φάνη ῥοδοδάκτυλος Ἠώς,

ὤρνυτʼ ἄρʼ ἐξ εὐνῆφι Γερήνιος ἱππότα Νέστωρ,405

ἐκ δʼ ἐλθὼν κατʼ ἄρʼ ἕζετʼ ἐπὶ ξεστοῖσι λίθοισιν,

οἵ οἱ ἔσαν προπάροιθε θυράων ὑψηλάων,

λευκοί, ἀποστίλβοντες ἀλείφατος· οἷς ἔπι μὲν πρὶν

Νηλεὺς ἵζεσκεν, θεόφιν μήστωρ ἀτάλαντος·

ἀλλʼ ὁ μὲν ἤδη κηρὶ δαμεὶς Ἄϊδόσδε βεβήκει,410

Νέστωρ αὖ τότʼ ἐφῖζε Γερήνιος, οὖρος Ἀχαιῶν,

σκῆπτρον ἔχων. περὶ δʼ υἷες ἀολλέες ἠγερέθοντο

ἐκ θαλάμων ἐλθόντες, Ἐχέφρων τε Στρατίος τε

Περσεύς τʼ Ἄρητός τε καὶ ἀντίθεος Θρασυμήδης.

τοῖσι δʼ ἔπειθʼ ἕκτος Πεισίστρατος ἤλυθεν ἥρως,415

πὰρ δʼ ἄρα Τηλέμαχον θεοείκελον εἷσαν ἄγοντες.

τοῖσι δὲ μύθων ἦρχε Γερήνιος ἱππότα Νέστωρ·

    372  ἕλε: unaugmented third singular aorist active indicative from αἱρέω.

    375  ἔολπα “expect” first singular perfect active indicative from ἔλπω, having present sense (Cunliffe ἔλπω I.2), with future infinitive.

    376  τοι νέῳ: datives with ἕπονται. νέῳ is in apposition to τοι.

    377  οὐ . . . τις ὅδ᾽ ἄλλος: understand ἦν.

    377  ἐχόντων: partitive genitive substantive participle. 

    378  ἀλλά: instead of the more common ἤ.

    379  τοι: dative of possession with πατέρ(α).

    379  ἐσθλόν: adverbial accusative. 

    380  ἵληθι, δίδωθι: second singular present active imperative. 

    384  κέρασιν: dative governed by the prepositional prefix περι– in περιχεύας.

    387  ἑά: neuter plural possessive pronoun.

    390  ἀνὰ . . . κέρασσεν: third singular aorist active indicative. Tmesis of ἀνακεράννυμι.

    392  ὤιξεν: third singular aorist active indcative from οἴγω.

    392  ἀπὸ . . . ἔλυσε: tmesis of ἀπολύω.

    392  κρήδεμνον: used metaphorically of the seal on the wine bottle.

    393  τοῦ: = τούτου τοῦ οἴνου.

    396  οἱ: Nestor’s sons and their wives.

    396  κακκείοντες: future active participle from κατάκειμαι, expressing purpose.

    397  αὐτοῦ “right there,” “on the spot.”

    399  τρητοῖσι ἐν λεχέεσσιν: perhaps “perforated” because the bedframe was drilled with holes through which ropes were passed to create a base for the bedding (see, for example, this 17th-century bed). For the use of the plural, see Smyth 1000a.

    401  οἱ: dative of possession, referring to Nestor.

    403  λέχος . . . καὶ εὐνήν “bed and bedding.”

    405  εὐνῆφι: genitive singular.

    406  ἐκ δ᾽ ἐλθών: masculine nominative singular participle. Tmesis of ἐξέρχομαι.

    406  κατ᾽ . . . ἕζετ(ο): tmesis of καθίζομαι.

    407  οἱ: dative of possession.

    408  οἷς ἔπι: anastrophe.

    409  ἵζεσκεν “used to sit,” iterative imperfect from ἵζω.

    409  θεόφιν: dative plural. 

    412 περί “around,” adverbial.

    416  πάρ “beside (them),” adverbial = παρά.

    416  εἷσαν “sat him down,” third plural aorist active indicative from ἵζω. Causal.

    φωνέω speak

    ἀποβαίνω (aorist: ἀπέβην) depart

    γλαυκῶπις, γλαυκώπιδος bright-eyed (epithet of Athena)

    φήνη, φήνης, ἡ sea eagle

    εἴδομαι appear like (+ dative)

    θάμβος, θάμβεος, τό awe

    γεραιός, γεραιά, γεραιόν aged

    ἔλπομαι (perfect: ἔολπα) expect

    ἄναλκις cowardly

    πομπεύς, πομπῆος, ὁ guide

    δῶμα, δώματος, τό palace

    ἀγελείη driver of spoil (epithet of Athena)

    Τριτογένεια Tritogeneia (epithet of Athena)

    ἄνασσα, ἀνάσσης, ἡ queen

    ἵλημι be gracious

    κλέος, κλέεος, τό glory

    ἐσθλός, ἐσθλή, ἐσθλόν noble

    αἰδοῖος, αἰδοίη, αἰδοῖον honored

    παράκοιτις, παρακοίτιδος, ἡ wife

    ῥέζω sacrifice

    ἦνις, ἤνιος, ἡ yearling heifer

    εὐρυμέτωπος, εὐρυμέτωπον broad-browed

    ἄδμητος, ἄδμητον unbroken

    ζυγόν, ζυγοῦ, τό yoke

    χρυσός, χρυσοῦ, ὁ gold

    κέρας, κέραος, τό horn

    περιχέω pour around

    εὔχομαι pray

    κλύω hear (+ genitive)

    Γερήνιος, Γερηνία, Γερήνιον Gerenian (epithet of Nestor)

    ἱππότης, ἱππόταο (nominative singular: ἱππότα) horseman (epithet of Nestor)

    γαμβρός, γαμβροῦ, ὁ son-in-law

    ἵκω reach (+ accusative)

    ἀγακλυτός, ἀγακλυτόν renowned

    ἄναξ, ἄνακτος, ὁ lord

    ἑξείης in a row

    ἕζομαι sit down

    κλισμός, κλισμοῦ, ὁ chair

    θρόνος, θρόνου, ὁ chair

    γέρων, γέροντος, ὁ old man

    κρητήρ, κρητῆρος, ὁ mixing bowl

    κεράννυμι (aorist: ἐκέρασα) mix

    οἶνος, οἴνου, ὁ wine

    ἡδύποτος, ἡδύποτον sweet to drink

    ἐνιαυτός, ἐνιαυτοῦ, ὁ year

    οἴγω (aorist: ὦιξα) open

    ταμίη, ταμίης, ἡ housekeeper

    κρήδεμνον, κρηδέμνου, τό lid

    ἀποσπένδω pour a libation

    κούρη, κούρης, ἡ daughter

    αἰγίοχος, αἰγίοχον aegis-bearing (epithet of Zeus)

    σπένδω (aorist: ἔσπεισα) pour a libation

    κατακείω (present participle: κατακείων) lie down to sleep

    κοιμάω put to bed

    τρητός, τρητόν pierced

    λέχος, λέχεος, τό bed

    αἴθουσα, αἰθούσης, ἡ porch

    ἐρίδουπος, ἐρίδουπον echoing

    ἐϋμμελίης, ἐϋμμελίαο skilled with the spear (epithet of Peisistratus)

    ὄρχαμος, ὀρχάμου, ὁ leader

    ἠΐθεος, ἠΐθεον unmarried

    μέγαρον, μεγάρου, τό hall

    καθεύδω sleep

    μυχός, μυχοῦ, ὁ innermost part

    δόμος, δόμου, ὁ house

    ὑψηλός, ὑψηλή, ὑψηλόν lofty

    ἄλοχος, ἀλόχου, ἡ wife

    πορσύνω prepare

    εὐνή, εὐνῆς, ἡ bed

    ἠριγένεια early-born (epithet of dawn)

    ῥοδοδάκτυλος, ῥοδοδάκτυλον rosy-fingered (epithet of dawn)

    ὄρνυμι rise

    ξεστός, ξεστή, ξεστόν polished

    προπάροιθε in front

    θύρα, θύρης, ἡ door

    ἀποστίλβω gleam

    ἄλειφαρ, ἀλείφατος, τό oil

    article nav
    Previous

    Suggested Citation


    Thomas Van Nortwick and Rob Hardy, Homer: Odyssey 5–12. Carlisle, Pennsylvania: Dickinson College Commentaries, 2024. ISBN: 978-1-947822-17-7 https://dcc.dickinson.edu/homer-odyssey/iii-371-417